أبو المكارم محمود بن أبي المكارم حسنى واعظ

241

دقائق التأويل و حقائق التنزيل ( فارسى )

و من سورة يونس - عليه السّلم - : [ سوره يونس ( 10 ) : آيه 9 ] إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ يَهْدِيهِمْ رَبُّهُمْ بِإِيمانِهِمْ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهِمُ الْأَنْهارُ فِي جَنَّاتِ النَّعِيمِ ( 9 ) آنانك ايمان آوردند و كردارهاء نيكو كردند راه نمايذ ايشانرا پروردگار ايشان به بهشت ؛ و گفته‌اند : به پيغمبر تا او ايشانرا هدايت كند به راه دين كى آن موجب دخول جنّت بوذ ايشانرا ؛ و گفته‌اند : برشدهم بايمانهم ، بسبب ايمان آوردن ايشان ؛ و گفته‌اند : لهم نور يمشون به ، ( 482 ) و ايشانرا روشنايى 2029 هست كى در آن مىروند و فرمان خذاى - تعالى - مىبرند ؛ و گفته‌اند : تقدّمهم الى الثّواب ، من قول العرب : القدم تهدى السّاق ، يعنى پيشى مىگيرند به ثواب ، چنانك عرب گويذ : قدم ساق را راه مىنمايذ . « تَجْرِي مِنْ تَحْتِهِمُ الْأَنْهارُ فِي جَنَّاتِ النَّعِيمِ » در زير منازل ايشان آبها روان بوذ ؛ و گفته‌اند : سرچشمهء آبهاء بهشت از زير منازل مؤمنان بوذ ؛ و گفته‌اند : آبها در بهشت بأمر مؤمنان روان بوذ هر جا كى مىبرند ؛ چنانك در حديث آمذه از رسول كى مؤمن در بهشت مىروذ بانگشت به آب اشارة كنذ آب در پى او بروذ ؛ چون مؤمن بر غرفهاى بهشت مىروذ بانگشت به آب اشارة كنذ آب در پى او بروذ ؛ چون مؤمن بر غرفهاى بهشت مىروذ آب از پى او مىرود ؛ و گفته‌اند : آب در نظر ايشان بوذ در هر موضع كى باشند . « دَعْواهُمْ فِيها سُبْحانَكَ اللَّهُمَّ » اى دعاؤهم ، يعنى دعاء ايشان در آن بهشتها ؛ و الدّعوى مصدر كالدّعاء و المراد به النداء ؛ اى يدعون اللّه بقولهم ، يعنى مراد از دعا نداست يعنى خذايرا بخوانند ، گويند : « سُبْحانَكَ اللَّهُمَّ » و اين معنى از پى تلذّذ ذكر گويند ؛ معنى آنست كى ايشان را ( 483 ) بوذ در بهشت هر چيز كى خواهند ؛ و گفته‌اند : « دعويهم » كلامهم و قولهم . كلبى گويذ : چون ايشانرا آرزويى بوذ گويند : « سُبْحانَكَ اللَّهُمَّ » ؛ ببركت نام